Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong tuyển dụng và quản lý nhân sự đang làm phát sinh những rủi ro mới đối với quyền không bị phân biệt đối xử của người lao động. Bài viết phân tích cơ chế hình thành phân biệt đối xử do thuật toán, đối chiếu với pháp luật lao động Việt Nam hiện hành và chỉ ra những hạn chế trong việc nhận diện, chứng minh và xử lý các quyết định mang tính phân biệt đối xử có sự tham gia của AI. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số hướng hoàn thiện pháp luật, tập trung vào việc ghi nhận rõ phân biệt đối xử gián tiếp, tăng cường nghĩa vụ minh bạch và giải thích, đồng thời điều chỉnh cơ chế phân bổ nghĩa vụ chứng minh nhằm nâng cao khả năng thực thi quyền của người lao động trên thực tế.

Trách nhiệm bồi thường thiệt hại của Nhà nước đối với người bị thiệt hại do hoạt động công vụ là một trong những chế định pháp luật thể hiện rõ nhất trách nhiệm của Nhà nước trước công dân. Ở Việt Nam, pháp luật về bồi thường thiệt hại do hoạt động công vụ đã hình thành từ rất sớm và từng bước phát triển qua từng thời kỳ. Trên cơ sở phân tích quy phạm pháp luật, số liệu thi hành và kinh nghiệm quốc tế, bài viết làm rõ nội hàm của việc bảo vệ quyền này, đánh giá thực trạng và đề xuất hướng hoàn thiện cho Việt Nam.

Bài viết phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến ý định lựa chọn điểm đến của khách du lịch LGBTQ+ tại Thành phố Hồ Chí Minh dưới góc độ quyền con người. Trên cơ sở khảo sát 292 người và phân tích bằng PLS-SEM, nghiên cứu cho thấy động lực kéo có tác động mạnh hơn động lực đẩy; hình ảnh điểm đến ảnh hưởng đến ý định chủ yếu thông qua thái độ, trong khi chuẩn chủ quan không có tác động đáng kể. Từ đó, bài viết nhấn mạnh vai trò của môi trường du lịch an toàn, bao dung, không phân biệt đối xử và tôn trọng bản dạng giới, xu hướng tính dục của cộng đồng LGBTQ+.

Bảo đảm quyền con người về giáo dục có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển con người, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội. Trên cơ sở phân tích các quy định của pháp luật quốc tế, pháp luật Việt Nam, quan điểm của Đảng và thực tiễn đời sống chính trị xã hội, bài viết làm rõ nội hàm của quyền con người về giáo dục, phân tích những định hướng của Đại hội XIV của Đảng đối với lĩnh vực giáo dục, đồng thời đánh giá việc bảo đảm quyền con người về giáo dục ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số giải pháp hoàn thiện pháp luật, chính sách và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển giáo dục theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng.

Thẩm quyền hành chính trong giải quyết tranh chấp đất đai là nội dung quan trọng của quản lý nhà nước về đất đai, đồng thời là cơ chế pháp lý trực tiếp góp phần bảo đảm quyền con người, quyền công dân và quyền, lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất. Bài viết phân tích văn bản quy phạm pháp luật, tổng hợp thực tiễn xét xử, giải quyết khiếu nại trên địa bàn thành phố Hà Nội, nơi quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh, giá trị đất đai lớn, nguồn gốc sử dụng đất phức tạp và yêu cầu vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp đang đặt ra nhiều vấn đề mới trong giải quyết tranh chấp đất đai, nhằm thực hiện đúng thẩm quyền, bảo đảm quyền con người của người dân.

Khởi tố vụ án hình sự theo yêu cầu của bị hại là chế định đặc thù, kết hợp quyền tự định đoạt của bị hại với trách nhiệm của Nhà nước trong xử lý tội phạm và bảo vệ công lý. Bài viết nghiên cứu pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam về quyền và bảo đảm quyền của bị hại, có đối chiếu với pháp luật trước đây và tham khảo các nghiên cứu liên quan. Kết quả cho thấy pháp luật hiện hành đã có nhiều tiến bộ nhưng vẫn còn một số quy định thiếu cụ thể, đồng bộ, dẫn đến cách hiểu và áp dụng chưa thống nhất. Từ đó, bài viết đề xuất hoàn thiện pháp luật theo hướng lấy quyền của bị hại làm trung tâm, đồng thời bảo đảm hiệu quả tố tụng hình sự.

Trên cơ sở Hiến pháp năm 2013, Bộ luật Dân sự năm 2015, Luật Đất đai năm 2024, các cơ chế tháo gỡ vướng mắc được ban hành trong giai đoạn 2025-2026 và pháp luật quốc tế về quyền có nhà ở thích đáng, bài viết phân tích mối liên hệ giữa cấp Giấy chứng nhận với quyền tài sản, quyền có chỗ ở, quyền bình đẳng, quyền tiếp cận thông tin và quyền tiếp cận công lý. Bài viết nhận diện các rào cản đối với người sử dụng đất ổn định nhưng thiếu giấy tờ, nhận chuyển quyền bằng giấy viết tay, được giao đất không đúng thẩm quyền, có sai lệch hồ sơ địa chính hoặc thuộc nhóm dễ bị tổn thương; đồng thời đánh giá những nỗ lực hiện nay của Quốc hội, Chính phủ và các địa phương nhằm xử lý tồn tại lịch sử, làm sạch dữ liệu và không để thủ tục hành chính kéo dài, gây phiền hà cho người dân.

Quyền tiếp cận công lý của người chưa thành niên là một quyền con người cơ bản, phản ánh sự trao quyền về mặt pháp lý và khả năng tìm kiếm các biện pháp khắc phục hiệu quả, công bằng, kịp thời khi các quyền cơ bản bị vi phạm. Trên cơ sở những vấn đề tổng quan về quyền tiếp cận công lý của người chưa thành niên, khung lý thuyết về tư pháp người chưa thành niên, chuẩn mực toàn cầu về tư pháp thân thiện, thực tiễn thực thi tại một số quốc gia trên thế giới, bài viết nhận diện bài học kinh nghiệm để thực thi có hiệu quả quyền tiếp cận công lý của người chưa thành niên ở Việt Nam

Bài viết nghiên cứu vấn đề bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong môi trường thương mại điện tử (TMĐT) tại Việt Nam dưới lăng kính quyền con người. Thông qua việc làm rõ các khái niệm cơ bản và mối liên hệ hữu cơ giữa hai nhóm quyền, đồng thời đánh giá thực trạng khung pháp lý và thực tiễn áp dụng pháp luật vẫn tồn tại một số hạn chế về vấn đề bảo mật dữ liệu, kiểm soát hàng giả trên nền tảng số thế hệ mới và rào cản tiếp cận thông tin của người tiêu dùng, đặc biệt trong bối cảnh Luật Thương mại điện tử năm 2025 mới được ban hành; bài viết đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện thể chế pháp lý và nâng cao hiệu quả thi hành pháp luật, hướng tới xây dựng một môi trường kinh tế số an toàn, nhân văn, bền vững và bảo đảm quyền con người.

Kinh tế nền tảng tạo ra những thay đổi mới trong tổ chức và quản lý lao động, đồng thời làm phát sinh các rủi ro về thời giờ làm việc, thu nhập, an toàn và sức khỏe nghề nghiệp. Bài viết tiếp cận từ góc độ quyền con người, phân tích những thách thức đối với quyền được làm việc trong điều kiện công bằng và an toàn tại Việt Nam, đồng thời đề xuất một số định hướng hoàn thiện pháp luật và cơ chế thực thi, trong đó lưu ý Công ước số 193 của ILO năm 2026 về việc làm thỏa đáng trong nền kinh tế nền tảng.

Vấn đề truyền thông cho nhóm dễ bị tổn thương là một nội dung quan trọng của nhiều nước trên thế giới, đặc biệt trong bối cảnh phát triển mạnh mẽ của truyền thông số. Bài viết phân tích hai khía cạnh chính: khái niệm, cơ sở pháp lý và thực tiễn truyền thông của nhóm dễ bị tổn thương và những chuyển biến trong cách tổ chức National Geographic khắc hoạ hình ảnh châu Phi trong quá khứ và hiện tại. Từ đó, bài viết đề xuất một số giá trị tham khảo cho truyền thông Việt Nam đối với nhóm dễ bị tổn thương nhằm đảm bảo quyền con người của họ.

Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đã mở rộng đáng kể năng lực thu thập, xử lý và phổ biến thông tin của báo chí, nhưng đồng thời cũng làm xuất hiện những phương thức cản trở tác nghiệp mới, khó nhận diện và có khả năng gây hậu quả xuyên biên giới. Xuất phát từ bối cảnh trên, bài viết nghiên cứu vấn đề bảo vệ quyền hoạt động nghiệp vụ của nhà báo từ góc độ an toàn số. Trọng tâm của bài viết gồm ba nội dung: mối quan hệ giữa an toàn số và việc bảo vệ quyền hoạt động nghiệp vụ của nhà báo; các nguy cơ số làm suy giảm khả năng thực hiện quyền này; và một số giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ nhà báo trong môi trường số

Trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh mẽ, phát thanh vẫn giữ vai trò quan trọng tại Việt Nam nhờ độ phủ sóng rộng, tính ổn định và khả năng tiếp cận các nhóm công chúng. Bài viết vận dụng lý thuyết mã hóa - giải mã của Stuart Hall nhằm phân tích cấu trúc ngôn ngữ trong truyền thông phát thanh về quyền con người, đồng thời, cũng chỉ ra các yếu tố tác động tới quá trình mã hóa - giải mã của công chúng với thông điệp về quyền con người trên phát thanh. Từ đó, bài viết đề xuất điều chỉnh ngôn ngữ theo “mã văn hóa” và tăng cường tính đối thoại nhằm thu hẹp khoảng cách mã hóa - giải mã và nâng cao hiệu quả truyền thông.
 

Bảo đảm quyền con người của các nhóm dễ bị tổn thương là vấn đề được nhiều quốc gia quan tâm trong quá trình xây dựng và thực thi pháp luật. Bài viết phân tích một số quy định pháp luật và kinh nghiệm thực tiễn của các quốc gia như Thụy Điển, Nhật Bản và Nam Phi trong việc bảo vệ quyền của các nhóm dễ bị tổn thương. Trên cơ sở đó, bài viết rút ra một số giá trị tham khảo nhằm góp phần hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả bảo đảm quyền con người cho các nhóm dễ bị tổn thương tại Việt Nam.
 

Bảo đảm quyền con người trong tố tụng hình sự là yêu cầu cốt lõi của Nhà nước pháp quyền ở Việt Nam. Trong các vụ án có nguy cơ oan, sai, vi phạm như ép cung, mớm cung, hạn chế quyền bào chữa hoặc dùng chứng cứ trái pháp luật thường khó nhận diện. Bài viết làm rõ vai trò của cơ chế tố cáo trong phát hiện, kiểm soát và khắc phục các vi phạm này, trên cơ sở phân tích, so sánh pháp luật và đánh giá thực chứng từ các cơ quan tố tụng: (i) khuôn khổ pháp lý về tố cáo đã tiến bộ hơn nhưng vẫn thiếu tính độc lập; (ii) phương pháp xác minh còn nặng về hồ sơ; (iii) cơ chế bảo vệ người tố cáo chưa hiệu quả; và (iv) mức độ minh bạch còn hạn chế. Từ đó, đề xuất giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả bảo đảm quyền con người.