Bài viết tiếp cận vấn đề bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam thông qua cơ chế đối thoại trên lĩnh vực quyền con người. Theo đó, tác giả tập trung nhận diện những biểu hiện mới mang tính tinh vi của các thế lực thù địch, đặc biệt là lợi dụng việc tổ chức đối thoại công khai và sử dụng mạng xã hội để xuyên tạc về quyền con người ở Việt Nam. Trên cơ sở hệ thống quan điểm chỉ đạo và sự định hướng quyết liệt của Đảng ta trong Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII và lần thứ XIV, bài viết đề xuất một số giải pháp nhằm củng cố niềm tin chiến lược của Nhân dân, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới.

Bài viết phân tích khái niệm và nội hàm của “trao quyền cho nhóm dân tộc thiểu số” trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nhấn mạnh giá trị của tri thức dân gian trong ứng phó với biến đổi khí hậu, thực trạng và những rào cản đối với việc trao quyền cho nhóm dân tộc thiểu số trong sử dụng tri thức dân gian ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam. Từ đó bài viết chỉ ra yêu cầu phát huy giá trị nguồn lực tri thức dân gian trong ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam gắn kết với giới thiệu mô hình được triển khai tại tỉnh Lâm Đồng

Sự phát triển của nền tảng số đang làm thay đổi sâu sắc quan hệ lao động trong nền kinh tế GIG, từ mô hình lao động truyền thống sang mô hình lao động linh hoạt được tổ chức thông qua nền tảng công nghệ. Bên cạnh việc mở rộng cơ hội việc làm và tạo sinh kế linh hoạt, nền kinh tế GIG cũng đặt ra nhiều thách thức đối với việc bảo đảm quyền lao động như việc làm bấp bênh, thiếu an sinh xã hội và bất đối xứng quyền lực giữa nền tảng và người lao động. Trên cơ sở phân tích những tác động tích cực và hạn chế của nền tảng số đối với quyền lao động, bài viết đề xuất một số định hướng nhằm bảo đảm quyền lao động trong nền kinh tế GIG theo tiếp cận quyền con người và lấy con người làm trung tâm của quá trình chuyển đổi số.

Trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, các khu chế xuất tại thành phố Hồ Chí Minh đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, tạo việc làm và thu hút đầu tư. Thực tiễn cho thấy, vẫn còn những doanh nghiệp chưa tuân thủ nghiêm các quy định pháp luật về bảo vệ môi trường. Bài viết nhgiên cứu và đề xuất một số giải pháp nâng cao trách nhiệm pháp lý của các doanh nghiệp trong bảo đảm quyền con người được sống trong môi trường trong lành tại các khu chế xuất ở thành phố Hồ Chí Minh hiện nay.

Người khuyết tật là một nhóm xã hội dễ bị tổn thương, phải đối diện với nhiều rào cản trong việc tiếp cận các quyền cơ bản do tình tình trạng khuyết tật và tác động của các khuôn mẫu xã hội, văn hóa và bối cảnh kinh tế. Bài viết phân tích kinh nghiệm của Australia trong việc thúc đẩy và bảo vệ quyền của người khuyết tật thông qua hệ thống pháp luật, chính sách, chương trình và cơ chế thực thi dựa trên tiếp cận quyền con người. Trên cơ sở đó, rút ra một số giá trị tham khảo cho Việt Nam trong quá trình hoàn thiện chính sách và pháp luật nhằm thúc đẩy sự hòa nhập và bảo vệ hiệu quả quyền của người khuyết tật. Bài viết khuyến nghị Việt Nam cần chuyển từ tiếp cận từ thiện, y tế hiện nay sang tiếp cận dựa trên quyền và hòa nhập xã hội trong quá trình xây dựng, thực thi chính sách, pháp luật về người khuyết tật.

Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt có xu hướng gia tăng, mức lương tối thiểu pháp định tại Việt Nam vẫn còn khoảng cách nhất định so với yêu cầu bảo đảm mức sống đầy đủ cho người lao động. Điều này dẫn đến tình trạng thu nhập của một bộ phận người lao động chưa tương xứng với nhu cầu cơ bản và chuẩn mực sống hợp lý trong xã hội. Bài viết phân tích các khía cạnh pháp lý liên quan đến tiền lương đủ sống, đồng thời đề xuất một số khuyến nghị nhằm hoàn thiện khung pháp lý và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về tiền lương, qua đó góp phần bảo đảm công bằng xã hội và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Bài viết tập trung nghiên cứu các khía cạnh xoay quanh vấn đề giáo dục quyền con người trong bối cảnh chuyển đổi số trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và gợi mở một số giá trị tham khảo, bài học cho Việt Nam. Để làm rõ vấn đề nghiên cứu, bài viết sử dụng phương pháp phân tích, so sánh và tổng hợp, đánh giá thực tiễn giáo dục quyền con người tại Việt Nam, chỉ ra những tồn tại cần được thay đổi trong kỷ nguyên số và xuất mô hình tích hợp giữa quyền con người, giáo dục và công nghệ số; hoàn thiện pháp luật và đổi mới giáo dục theo hướng phát triển năng lực số. Nghiên cứu góp phần bổ sung cơ sở lý luận và đưa ra đề xuất chính sách nhằm bảo đảm thực thi hiệu quả quyền con người trong tiến trình chuyển đổi số tại Việt Nam.

Biến đổi khí hậu (BĐKH) là một trong những thách thức lớn nhất đối với nhân loại trong thế kỷ XXI, trực tiếp đe dọa và làm suy giảm việc thụ hưởng các quyền con người cơ bản. Tại Việt Nam - một trong những quốc gia dễ bị tổn thương nhất thế giới trước tác động của BĐKH - việc bảo vệ quyền con người trong ứng phó với BĐKH đã được Đảng, Nhà nước ghi nhận qua Hiến pháp năm 2013 (Điều 43, Điều 63), Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 (Chương VII) cùng các chiến lược, kế hoạch quốc gia. Trên cơ sở phân tích cơ sở lý luận, khung pháp lý quốc tế và quốc gia, đánh giá thực trạng, chỉ ra những hạn chế, bài viết đề xuất giải pháp nhằm bảo đảm hiệu quả quyền con người trong bối cảnh thích ứng với BĐKH.

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, vi phạm quyền tác giả trên không gian mạng đang trở thành thách thức nghiêm trọng đối với hệ thống pháp luật sở hữu trí tuệ Việt Nam. Bài viết phân tích các hình thức xâm phạm phổ biến, đánh giá khung pháp lý hiện hành trong tương quan với các cam kết quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Mặc dù Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi, bổ sung năm 2022 đã có những quy định tiến bộ, hiệu quả thực thi vẫn bị hạn chế bởi tính ẩn danh, xuyên biên giới của môi trường số và ý thức tuân thủ pháp luật chưa cao của công chúng. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất các giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả bảo hộ quyền tác giả, bảo vệ quyền con người của tác giả và khuyến khích hoạt động sáng tạo.

Bài viết phân tích việc áp dụng tập quán trong giải quyết các vụ việc hôn nhân và gia đình về quan hệ nhân thân dưới góc độ tiếp cận quyền con người. Trên cơ sở thực tiễn xét xử, bài viết làm rõ vai trò của tập quán trong xác lập, công nhận và chấm dứt quan hệ hôn nhân; xác định quyền, nghĩa vụ nhân thân giữa vợ và chồng; và giải quyết quan hệ giữa cha mẹ và con. Qua đó, bài viết nhấn mạnh yêu cầu áp dụng tập quán một cách chọn lọc, phù hợp với pháp luật nhằm bảo đảm quyền con người, đặc biệt là quyền của phụ nữ và trẻ em, cũng như sự hài hòa giữa pháp luật hiện đại và các giá trị truyền thống trong lĩnh vực hôn nhân và gia đình.

Sự phát triển của nền tảng số đang làm thay đổi sâu sắc quan hệ lao động trong nền kinh tế GIG, từ mô hình lao động truyền thống sang mô hình lao động linh hoạt được tổ chức thông qua nền tảng công nghệ. Bên cạnh việc mở rộng cơ hội việc làm và tạo sinh kế linh hoạt, nền kinh tế GIG cũng đặt ra nhiều thách thức đối với việc bảo đảm quyền lao động như việc làm bấp bênh, thiếu an sinh xã hội và bất đối xứng quyền lực giữa nền tảng và người lao động. Trên cơ sở phân tích những tác động tích cực và hạn chế của nền tảng số đối với quyền lao động, bài viết đề xuất một số định hướng nhằm bảo đảm quyền lao động trong nền kinh tế GIG theo tiếp cận quyền con người và lấy con người làm trung tâm của quá trình chuyển đổi số

Bài viết tiếp cận Nhà nước pháp quyền như một mô hình động, trong đó tính mở được hiểu là khả năng tiếp nhận, và điều chỉnh các chuẩn mực pháp lý quốc tế về quyền con người, đồng thời mở rộng sự tham gia của các chủ thể xã hội trong bảo vệ và thúc đẩy quyền con người trên nền tảng thượng tôn Hiến pháp và pháp luật. Trên cơ sở phân tích lý luận  về Nhà nước pháp quyền, pháp luật quốc tế về quyền con người và thực tiễn Việt Nam, bài viết làm rõ nội hàm của tính mở, qua đó góp phần cơ sở lý luận cho việc bảo đảm quyền con người ở Việt Nam trong giai đoạn 2026-2050.

Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao đã lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết hướng dẫn áp dụng Điều 30, 31 Luật Tố tụng hành chính (Luật số 85/2025/QH15) nhằm bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật của tòa án nhân dân các cấp. Tuy nhiên, pháp luật tố tụng hành chính hiện nay vẫn tồn tại những hạn chế, ảnh hưởng trực tiếp đến việc bảo đảm quyền của người khởi kiện vụ án hành chính ở Việt Nam. Do đó, bên cạnh hoàn thiện khung pháp lý, cải cách thể chế là yêu cầu cấp thiết để bảo đảm các quyền khởi kiện hành chính được thực hiện trong thực tiễn. Bài viết gợi mở kinh nghiệm từ Cộng hòa Pháp, Trung Quốc và Nhật Bản, đề xuất giải pháp khắc phục những hạn chế phù hợp với bối cảnh ở Việt Nam hiện nay.

Điều 28 Hiến pháp năm 2013 quy định: “công dân có quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội”. Tố cáo tham nhũng là phương thức thực hiện quyền này. Quyền tham gia quản lý xã hội là một trong những quyền con người cơ bản được pháp luật quốc tế và quốc gia quy định. Ở Việt Nam, một trong những  phương thức thực hiện quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội là công dân có quyền tố cáo tham nhũng, Đồng thời qua việc tố cáo tham nhũng, người dân thực hiện quyền làm chủ trực tiếp của mình. Để bảo đảm quyền, Nhà nước thực hiện các giải pháp, trong đó có hình thức khen thưởng người có thành tích trong tố cáo tham nhũng. Bài viết góp phần làm rõ một số vấn đề về thực trạng pháp luật và giải pháp hoàn thiện pháp luật khen thưởng người tố cáo tham nhũng nhằm bảo đảm quyền tham gia của công dân trong tố cáo tham nhũng ở Việt Nam.

Bảo đảm quyền của đồng bào dân tộc thiểu số là một trong những trụ cột của chính sách dân tộc ở Việt Nam, đồng thời là biểu hiện cụ thể của việc hiện thực hóa quyền con người trong điều kiện một quốc gia đa dân tộc, đa văn hóa. Trên cơ sở hệ thống hóa và luận giải những nội dung cốt lõi trong tư tưởng Hồ Chí Minh về quyền con người và quyền dân tộc, bài viết phân tích thực tiễn bảo đảm quyền của đồng bào dân tộc thiểu số tại tỉnh Cao Bằng. Từ đó, đề xuất các định hướng phát huy giá trị và vận dụng tư tưởng của Người nhằm nâng cao hiệu quả thực thi quyền của đồng bào các dân tộc thiểu số tỉnh Cao Bằng trong bối cảnh phát triển mới.