Giáo dục quyền con người trong các trường đại học là một yếu tố quan trọng trong việc xây dựng nhận thức và ý thức trách nhiệm cho sinh viên – những người sẽ trở thành lực lượng nòng cốt của xã hội trong tương lai. Ở Việt Nam, giáo dục quyền con người đã dần trở thành một nội dung được quan tâm và đưa vào chương trình đào tạo tại nhiều cơ sở giáo dục đại học. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, giáo dục quyền con người đang đối mặt với không ít thách thức và vấn đề cần giải quyết, từ việc xây dựng nội dung chương trình phù hợp đến phương pháp giảng dạy hiệu quả, cũng như nhận thức của sinh viên về tầm quan trọng của quyền con người.

Ngày 7/5/2024, tại Trụ sở Liên hợp quốc tại Geneva, Thụy Sỹ, Đoàn đại biểu Việt Nam do Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đỗ Hùng Việt dẫn đầu đã tham gia Phiên đối thoại về Báo cáo quốc gia của Việt Nam theo Cơ chế rà soát định kỳ phổ quát (UPR) chu kỳ IV của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc. 

Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nhiều nhất từ cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư (Cách mạng công nghiệp 4.0). Lực lượng lao động hiện nay của Việt Nam mới chỉ tập trung vào các phân khúc lao động phổ thông, lao động bậc thấp và bậc trung. Chất lượng nguồn nhân lực và bảo đảm quyền làm việc của người lao động luôn là mối quan tâm hàng đầu của Đảng và Nhà nước ta. Bài viết tập trung làm rõ quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước ta về bảo đảm quyền làm việc của người lao động trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và đề xuất một số kiến nghị về vấn đề này.

Sáng 25/4, Sở Thông tin và Truyền thông, UBND tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Hội nghị Tập huấn truyền thông về quyền con người năm 2024 nhằm bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng, nghiệp vụ truyền thông về quyền con người cho hơn 200 đại biểu là phóng viên, biên tập viên các cơ quan báo chí, truyền thông, cán bộ thông tin cơ sở ở địa phương. Phó Giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông Huỳnh Thị Thu Thủy dự và phát biểu khai mạc hội nghị.

Điều 20 Công ước quốc tế về các quyền dân sự, chính trị năm 1966 (ICCPR) được quy định tại Bình luận chung số 22, thông qua tại Phiên họp lần thứ 48 Ủy ban Nhân quyền Liên hợp quốc năm 1993: “Nghiêm cấm việc thực hành tôn giáo hoặc tín ngưỡng có tính chất tuyên truyền cho chiến tranh hoặc cổ vũ hận thù dân tộc, sắc tộc, tôn giáo, hay kích động sự phân biệt đối xử, thù địch hoặc bạo lực. Các quốc gia thành viên có nghĩa vụ ngăn chặn những hành động đó bằng pháp luật”⁽¹⁾. 

Tôn trọng, công nhận, bảo vệ, bảo đảm quyền con người nói chung và quyền của phụ nữ nói riêng là yêu cầu cơ bản của hệ thống pháp luật tiến bộ. Đây chính là cơ sở quan trọng để đảm bảo quyền lợi và tạo điều kiện cho phụ nữ được phát huy năng lực toàn diện. Bài viết đánh giá thực trạng pháp luật Việt Nam về tôn trọng, công nhận, bảo vẹ và bảo đảm quyền của phụ nữ, từ đó đưa ra các giải pháp cụ thể để hoàn thiện pháp luật trong lĩnh vực này đáp ứng yêu cầu thực tiễn đang đặt ra.

Theo thống kê của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, tính đến tháng 10 năm 2023 có 132.381 người lao động nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Việt Nam. Con số này đặt ra thách thức làm cho việc đảm bảo quyền công đoàn của người lao động nước ngoài càng trở nên cụ thể và cấp bách nhất là khi Việt Nam đang trong quá trình hội nhập và chịu sự ràng buộc bởi các cam kết pháp lý quốc tế. Với phạm vi bài viết này, tác giả tập trung làm rõ khái niệm quyền công đoàn và vấn đề pháp lý quốc tế cũng như sự tương thích của pháp luật Việt Nam về quyền công đoàn của người lao động, qua đó đề xuất một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật về quyền công đoàn của người lao động nước ngoài đang làm việc tại Việt Nam.

Bài viết này sẽ đi sâu vào việc phân tích nội dung và phương pháp lồng ghép quyền con người trong giảng dạy môn học Luật Đất đai và Môi trường. Qua đó, đề xuất những cách tiếp cận sáng tạo để giúp sinh viên phát triển tư duy pháp lý và nhận thức xã hội, từ đó góp phần xây dựng một môi trường giáo dục toàn diện và nhân văn hơn. Bài viết sẽ cung cấp một cái nhìn rõ ràng về cách thức giáo dục quyền con người trong bối cảnh quản lý đất đai và bảo vệ môi trường tại Việt Nam, từ đó khẳng định vai trò quan trọng của giảng dạy pháp luật trong việc bảo vệ quyền lợi và lợi ích hợp pháp của mọi công dân. Đồng thời, đưa ra các phương hướng và yêu cầu cụ thể để thực hiện việc giảng dạy quyền con người trong môn học này.

Giáo dục quyền con người giữ vai trò quan trọng trong việc thực thi quyền con người. Nhận thức đầy đủ, đúng đắn về quyền con người giúp mỗi người có thái độ ứng xử đúng, tránh được những hành vi trái quy định của pháp luật, vừa bảo vệ được quyền vừa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với người khác và cộng đồng. Nhận thức được ý nghĩa lớn lao đó, thời gian qua, các học viện, nhà trường trong Quân đội đã tích cực triển khai công tác giáo dục quyền con người, với mục tiêu chung là tạo sự chuyển biến trong nhận thức thái độ và hành vi của học viên trong môi trường Quân đội. Bài viết đánh giá những kết quả, hạn chế của công tác này, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục quyền con người trong thời gian tới.

Biến đổi khí hậu là một trong những thách thức nghiêm trọng nhất hiện nay mà nhân loại đang phải đối mặt. Các kịch bản biến đổi khí hậu cho thấy hiện tượng này không chỉ tác động tiêu cực đến môi trường sống mà còn đe dọa sự tồn vong của loài người. Trong bối cảnh này, việc tăng cường khuôn khổ pháp lý để đảm bảo quyền được sống trong môi trường trong lành của con người trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Trên cơ sở phân tích khung pháp lý hiện hành và việc thực thi quyền được sống trong môi trường trong lành ở Việt Nam, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang diễn biến khốc liệt, bài viết đưa ra một số khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả thực thi vấn đề này.

Giáo dục quyền con người là một trong những mục tiêu ưu tiên hàng đầu của Liên hợp quốc nhằm xây dựng một thế giới công bằng, bình đẳng và hòa bình. Thanh niên, với vai trò là những người kế thừa và phát triển tương lai, cần được trang bị kiến thức và ý thức về quyền con người để trở thành những công dân có trách nhiệm và tích cực tham gia vào đời sống xã hội. Liên hợp quốc nhấn mạnh rằng, giáo dục quyền con người không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức về các quyền mà còn nhằm phát triển các kỹ năng, thái độ và giá trị sống, từ đó thúc đẩy thanh niên trở thành động lực cho sự thay đổi tích cực trong xã hội.

Trong bối cảnh phát triển của khoa học công nghệ, việc lợi dụng quyền tự do ngôn luận xâm phạm an ninh trật tự, xâm phạm quyền và lợi ích của người khác trên không gian mạng ngày càng gia tăng. Để giải quyết thực trạng trên, biện pháp giới hạn quyền tự do ngôn luận thường được áp dụng. Trong bài viết này, nhóm tác giả nêu lên một số vấn đề lý luận, trình bày kinh nghiệm của Trung Quốc và Hàn Quốc, làm rõ thực trạng nhằm đề ra kiến nghị hoàn thiện cho pháp luật Việt Nam về giới hạn quyền tự do ngôn luận trên không gian mạng.

Tình trạng khẩn cấp quốc gia có thể hiểu là tình huống nguy hiểm, khẩn cấp đe dọa sự tồn vong của quốc gia do thiên tai, dịch bệnh hoặc con người gây ra. Hầu hết Hiến pháp của các quốc gia trên thế giới hiện nay đều ghi nhận về tình trạng khẩn cấp với tư cách là một tình huống đặc biệt mà trong đó chính quyền được sử dụng những biện pháp đặc biệt, có thể đi ngược lại nguyên tắc pháp quyền, để bảo vệ sự tồn tại chính đáng của quốc gia.